Nöbetçi Eczaneler
Hitit Üniversitesi’nde tıp ve mühendislik alanlarından akademisyenler tarafından geliştirilen yeni bir yazılım, yapay zeka teknolojisiyle kanserli hücrelerin tespitinde önemli bir başarıya imza attı. Projede, laboratuvar ortamında mikroskopla incelenen kan örnekleri, geliştirilen özel dijital aparat aracılığıyla dijital veriye dönüştürüldü ve yaklaşık 12 bin etiketli örnek kullanılarak yapay zeka algoritmaları ile analiz edildi.
Yazılım, lösemi başta olmak üzere on farklı kanser türü üzerinde test edildi. Sistem, yapılan analizlerde kanserli ve sağlıklı hücreleri yüzde 90’ın üzerinde doğrulukla ayırt etmeyi başardı. Bazı kanser türlerinde bu oran yaklaşık yüzde 100’e kadar çıktı. Geliştirilen yapay zeka sistemi, laboratuvarda elde edilen görüntüleri hızlı bir şekilde işleyip teşhis sonuçlarını doktorların cep telefonuna iletebiliyor. Bu özellik sayesinde, özellikle hematoloji uzmanı bulunmayan veya erişimin zor olduğu bölgelerde, hızlı ve güvenilir bir karar destek mekanizması sağlanması amaçlanıyor.
Hitit Üniversitesi’nde yürütülen proje, özellikle uzman hekim eksikliği yaşanan sağlık kuruluşlarında tanı ve teşhis süreçlerini kolaylaştırmak amacıyla başlatıldı. Çalışmada, mikroskoplara entegre edilebilen özel bir aparat geliştirildi. Bu aparat sayesinde kan hücreleri görüntülenebiliyor ve elde edilen verilerden farklı hücre türleri yapay zeka ile otomatik olarak sınıflandırılabiliyor. Sistem, geliştirilmiş bir ara yüzle hekimlere doğrudan mesaj veya e-posta yoluyla bilgi iletebiliyor ve böylece karar destek mekanizması olarak doktorların teşhis sürecine katkı sağlıyor. Son teşhis yine doktorlar tarafından konuluyor.
Projede üzerinde çalışılan mobil uygulama sayesinde, doktorlar yapay zekanın teşhis önerilerini cep telefonlarından kolayca takip edebilecek. Projeye öğrencileri de dahil ettiklerini belirten Prof. Dr. Akif Akgül, bu sayede gençlerin yapay zeka teknolojilerini ve proje geliştirme süreçlerini uygulamalı olarak öğrenmelerine imkân sağladıklarını ifade etti.
Projenin yürütücüleri, etiketli veri miktarı arttıkça yazılımın doğruluk oranının daha da yükseleceğini ve sistemin farklı kanser türlerinde yaygın olarak kullanılabileceğini belirtiyor. Çalışmanın, hem laboratuvarlardaki iş yükünü azaltması hem de erken teşhise katkı sağlaması bekleniyor. Hitit Üniversitesi’nde geliştirilen bu yazılım, dijital sağlık teknolojilerinde yeni bir dönemin kapılarını aralayarak, Türkiye’de yerli ve yenilikçi çözümlerin sağlık alanında daha fazla kullanılması için örnek teşkil ediyor.